Filozof.net

Kün Nedir, Kün Fe Yekün Ne Demek, Tasavvufta Anlamı, Hakkında Bilgi

Kün. Allah'ın yaratma gücünü ve süratini anlatan dinî-tasavvufî terim.

Allah bir varlığın veya olayın gerçek­leşmesini istediği zaman 'ol' (kün) der, o da hemen oluverir" anlamındaki âyet­lerden hareketle [meselâ bk. Bakara 2/117; Âl-i İmrân 3/47, 59] kevn masdarı-nın emir sigasından türetilen bir terim olup kelâm, tasavvuf ve edebiyatta Al­lah'ın yoktan mutlak mânada yaratma­sını ifade etmek üzere kullanılmıştır. Mâtürîdî kelâmdan kün kelimesinden tekvin terimini oluşturmuş ve eserlerin­de ilâhî fiillerle ilgili meseleler bu başlık altında işlenmiştir. Mutasavvıflar, ilâhî fiillerin tecellilerine dair edebî metinlerde meseleleri kün ya­nında "kün fe-yekûn, kün fekân" gibi iba­relerle anlatmışlardır.

Genelde Türk dinî-tasavvufî edebi­yatında, özellikle de Bektaşîlik ve Alevîlik gibi zümre edebiyatlarında bu kelime ve ibarelerin remzi olarak "kâf u nûn, kâf u nûn hitabı emri, vücûd-ı kün fe-kürf gibi tabirlerin daha çok kullanıldığı görülmektedir. Bilhassa tasavvuf ve tek­ke şiirinde Allah'ın kudreti, kâinatı yok­tan yaratması, yaratılış anı ve zamanı İle fâil-i mutlak olarak tasarrufu bu ifade­lerle vurgulanmıştır. Bunların Türkçe'­deki karşılıkları olan "ol, ol deyince olma, yaratma, yoktan yaratma, halketme, vücut bulma" gibi kelime ve deyimler de kün kelimesiyle türevlerinin ifade ettiği mâna ve mazmunu anlatır.