Filozof.net

Köy Enstitüsü/Enstitüleri Nedir, Tarihi, Hakkında Bilgi, Kuruluşu, Kapanış,

Köy Enstitüsü. Türkiye'de köy okullarına öğretmen yetiştirmek ve yörenin kalkınmasına öncülük etmek için kurulan ortaöğretim kurumu.

1940 yılında açılan Köy enstitülerinin ortaya çıkışını hazırlayan çalışmalar. Cum­huriyet Halk Partisi'nin 1931 ve 1935 ku­rultaylarında alınan kararlar doğrultusun­da oluşturulan eğitmen projesine kadar uzanır. Bu projenin başlangıcını teşkil eden ilk eğitmen kursu 1936-1937 öğre­tim yılında Eskişehir Çifteler'de başlatıl­mıştı. Askerliğini onbaşı veya çavuş ola­rak yapan köy gençlerinin kısa bir eğitim­den geçirildikten sonra kendi köylerinde eğitmen olarak görevlendirilmesi şeklin­de uygulanan bu ilk denemeden olumlu sonuçlar alınması üzerine Köy Eğitmenle­ri Kanunu çıkarılmış. Maarif Vekili Saffet Arıkan'ın hazırlattığı program çerçevesin­de Eskişehir Çifteler'de (1937), İzmir Kızılçullu'da (1937), Kırklareli Kepirtepe'de (1938) ve Kastamonu Gölköy'de (1938) deneme niteliğinde dört köy öğretmen okulu açılmış. Köy enstitüleri kuruluncaya kadar bağımsız biçimde, daha sonra da Köy enstitülerine bağlı olarak eğitmenler yetiştirilmiştir.

1936 yılında Saffet Ankan tarafından ilköğretim umum müdürlüğüne getirilen İsmail Hakkı Tonguç'un ve 1938'de Maa­rif vekili olan Hasan Âli Yücel'in çabalarıy­la eğitmen projesi Köy Enstitüsü projesi­ne dönüştürülmüştür. 17 Nisan 194O'ta çıkarılan 3803 sayılı Köy Enstitüleri Kanu­nu mevcut deneme okullarının enstitüye dönüştürülmesini, ayrıca on yedi yeni Köy Enstitüsü açılmasını öngörüyordu. 19 Haziran 1942'de çıkarılan 4274 sayılı Köy Okulları ve Enstitüleri Teşkilât Kanunu ile enstitülerin yapılanmasının hukukî te­melleri tamamlanmıştır. Bu okulların her birinin "Köy Enstitüsü bölgesi" denilen bir çevresi olacak ve bu çevre içinde yer alan illere nüfuslarına göre öğrenci kon­tenjanı ayrılacaktı. Enstitülere, beş yıl­lık köy okullarından mezun olanlarla üç yıllık okulları bitirenler için açılan iki yıl­lık hazırlık sınıfını başarı ile tamamla­yanlar alınacaktı. Karma sistemin uygu­landığı Köy enstitülerinin öğretim süresi beş yıldı.