Luca Signorelli Kimdir, Hayatı, Eserleri, Hakkında Bilgi

SIGNORELLI, Luca (Ykş. 1445-1523) İtalyan, ressam. Kütlesel ve hareketli figürleri ile Yüksek Rönesans anlayışına öncülük etmiştir.

Cortana’da doğdu, 16 Ekim 1523’te aynı kentte öldü. Çeşitli kaynaklarda Piero della Francesca’nın yanında yetiştiği ve bazı yapıtlarında ustasına yardımcılık ettiği ileri sürülür. 1475 dolaylarında Floransa’da çalışmaya başladı. Orada Pollaiuolo kardeşlerle ve Verrocchio ile tanıştı. 1476-1479 arasında Loreto Katedrali için bir dizi fresk yaptı. 1479’da Cortana’ya döndü ve çeşitli resmi görevler üstlendi. 1481’de Sistina Şapeli’nin dekorasyonunda çalışmak üzere Roma’ya çağrıldı. Bu çalışması 1483’e değin sürdü. Yeniden döndüğü Floransa’da Lorenzo de Medici (Muhteşem) için çeşitli uygulamalar yaptı. 1497-1498 arasında Siena yakınlarındaki Monte Oliveto Maggiore Manastın’nın dekorasyonunu tamamladı. 1499’da daha önce Benezzo Gozzoli ve Fra Angelico tarafından başlanan Orvieto Katedrali fresklerini bitirmek üzere Orvieto’ya çağrıldı. 1512 dolaylarında Floransa’da elçi olarak Cortana kentini temsil etti. 1509-1513 arasında Siena’daki Pandolfo Petrucchi Sarayı’nı süsledi. 1513’te X.Leo’nun papa olması üzerine Roma’ya döndüyse de zamanın hızla değişen sanat anlayışı nedeniyle eskimiş görünen üslubu yüzünden herhangi bir sipariş alamadı. Son yıllarını Cortana’da unutulmuş bir durumda geçirdi.

Signorelli ilk yapıtlarını Piero della Francesca’nm etkisi altında gerçekleştirmiştir. 1474’te Cittâ di Cas-tello’daki Piskoposluk Sarayı için yaptığı Aziz Paulus freski ve başlangıçtaki Madorına’lan, ileri sürüldüğü gibi Francesca ile arasındaki usta-çırak ilişkisini destekler niteliktedir. Signorelli, Francesca’dan yalnızca figürleri heykelsi bir hacim anlayışı içinde biçimleme tutkusunu değil, onun dramatik üslup özelliklerini de almıştır. Üslubunun, Verrocchio ve Pollaiuolo etkilerinin de sezildiği daha sonraki gelişme aşamasında ise, hareketli figürlere ve ışık-gölge karşıtlığı içinde özellikle vurgulanmış biçimlere karşı duyduğu ilgi ile Francesca’dan ayrılır.

Signorelli’nin Loreto Katedrali fresklerinde ışık-gölgeyi, birbirine tam anlamıyla karşıt değerler içinde kullandığı görülür. Bu tür ışıklandırma, sürekli olarak yinelenen yüz biçimleri, tek düze renk karşıtlıkları ve simetrik kompozisyon anlayışı ile sonuçlanmıştır. Perugia Katedrali için yaptığı Madonna ve Çocuk, Azizler ve Meleklerle Birlikte adlı yapıtı bu tutumunun tipik bir örneğidir.

Signorelli’nin çıplak insan figürüne ve figürün hareketini veren kumaş kıvrımlarına öncelik tanıyan yaklaşımını yansıtan en güçlü örneklerden biri de Sistina Şapeli’ndeki freskidir. Doğal Yaşamın ve Müziğin Tanrısı Pan adlı yapıtı da 15.yy sonu İtalyan sanatındaki resimler arasında özel bir yere sahiptir.
Signorelli bu yapıtında bir ana figür çevresinde toplanmış çeşitli figürlerle oluşturulan “Kutsal Konuşma” konusunun kuruluş şemasına bağlı kalarak, mitolojik bir temayı yoğun bir din duygusu ile beslemiştir.

Signorelli freskçi olarak ününü Orvieto Katedra-li’nin San Brizio Şapeli için yaptığı Mahşer adlı fresk dizisiyle kazanmıştır. Bu dizide hareket, ışık ve mekân, anıtsal dekoratif kompozisyon gibi Floransa Okulu’nun üslup özelliklerini büyük bir ustalıkla biçime dökmüştür. Signorelli, Michelangelo dışında, 15.yy Toskana geleneğinin son büyük ustasıdır. Hareketli biçim anlayışı ile yalnızca Michelangelo’yu değil Gulio Romano’yu da etkilemiştir.

• YAPITLAR (başlıca): Aziz Paulus, 1474, Pinacoteca Communale, Cittâ di Castello; Madonna, 1475, Güzel Sanatlar Müzesi, Boston; Loreto Katedrali freskleri, 1479-1481, Loreto; Sistina Şapeli freskleri, 1482-1483, Vatikan; Müneccim Kralların Bağlılık Sunuşu, 1482, Louvre, Paris; Madonna ve Çocuk Isa, Azizler ve Meleklerle Birlikte, 1484, Katedral Müzesi, Perugia; Doğal Yaşamın ve Müziğin Tanrısı Pan, 1488, II.Dünya Savaşı’nda tahrip oldu; Kutsal Aile, 1491, Uffizi Galerisi, Floransa; Monte Oliveto Maggiare Manastırı freskleri, 1497-1498, Ascia-no; San Brizio Şapeli freskleri, 1499-1502, Orvieto Katedrali, Orvieto; Kırmızı Şapkalı Avukatın Portresi, 1500, Devlet Müzesi, Berlin.

• KAYNAKLAR: E.Carli, Luca Signorelli, gli affreschi nel Duomo di Orvieto, 1946; M.Salmi, Luca Signorelli, 1953.

Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi

Sitede Ara