Peter Shaffer Kimdir, Hayatı, Eserleri, Hakkında Bilgi

SHAFFER, Peter (1926) İngiliz oyun yazarı. Çeşitli tiyatro türlerinin başarılı örneklerini oluşturan yapıtlarıyla çağın usta tiyatro yazarlarından biri olmuştur.

Peter Levin Shaffer 15 Mayıs 1926’da Liverpool’ da doğdu. Londra’da, St.Paul’s School’da ve Cambridge Üniversitesi’nde, Trinity College’da öğrenim gördü. ABD’ye gitti ve 1951-1954 arasında New York Halk Kütüphanesi’nde çalıştı. Londra’ya döndükten sonra, 1950’lerin ikinci yansında ve 1960’ların başlannda edebiyat ve müzik eleştirmenliği yaptı. Başarılı tiyatro yapıtlarıyla çeşitli ödüller kazandı. Wolfgang Amadeus Mozart’ın yaşamını konu alan 1979 tarihli oyunu Amadeus’u Milos Forman’la birlikte sinemaya uyarladı ve Forman’ın yönettiği 1984 yapımı film sekiz dalda birden Oscar aldı.

Shaffer’in ilk başarılı oyunu olan ve kendisine büyük ün kazandıran 1958 tarihli Five Finger Exercise (Beş Parmak), genç bir özel öğretmenin varlıklı bir ailenin içine girişinin, onun etkisiyle ailedeki ilişkilerin bozukluğunun ve iletişimsizliğin açığa çıkmasının öyküsüydü. 1962’deki The Private Ear and The Public Eye’Azn (Kalbin Sesi-Halkın Gözü) sonra, geleneksel tiyatrodan yararlandığı gösterişli oyunu The Royal Hunt of the Sun’la başarısını sürdürdü. Oyun İspanyol ve İnka uygarlıkları arasındaki çelişkiyi sergiliyordu. Shaffer, kimi ilginç buluşlarıyla da dikkati çekti. İlk kez 1965’te sahnelenen Black Co-medy’de (“Karanlık Komedi”) izleyiciler, tamamen ışıklandırılmış, ama zifiri karanlık olduğu varsayılan bir odada oyuncuların yaptığı gariplikleri izliyordu. 1973’te yazdığı Equus (Küheylan) ise akıl hastası bir seyis yamağının atlarla ilgili saplantısını konu alıyordu.

Peter Shaffer, aile çevresinde geçen olayları işlediği, aile içi ilişkileri, sorunları irdeleyen oyunlarıyla tanınmıştır. Teknik ustalığıyla önem kazanmış, farstan trajediye kadar uzanan geniş bir alanda, değişik türlerde yapıt vermiş, İngiliz tiyatrosunda az rastlanan bu özelliğiyle de ayrı bir yer kazanmıştır. Polisiye türde romanlarım birlikte yazdığı ikiz kardeşi Anthony Shaffer da oyun yazarıdır.

• YAPITLAR (başlıca): Oyun: Five Finger Exercise, 1958, (Beş Parmak); The Private Ear and The Public Eye, 1962, (Kalbin Sesi-Halkın Gözü); A Waming Game, 1967, (“Bir Uyan Oyunu”); The Royal Hunt of the Sun, 1964, Black Comedy, 1965, (“Karanlık Komedi”); It’sabout Cinderel-la, 1969, (“Külkedisi Üzerinedir”); Equus, 1973, (Küheylan); Amadeus, 1979. Roman: Woman in the Wardrohe (A.Shaffer ile), 1952, (“Gardroptaki Kadın”); Withered Murder (A.Shaffer ile), 1955. Senaryo: Lord of the Flies, 1963, (Sineklerin Tannsı); The Public Eye, 1972; Amadeus, 1984.

Türk ve Dünya Ünlüleri Ansiklopedisi

Sitede Ara